Wisła Kraków to klub, który przez dekady definiował polską piłkę nożną. Trzynaście tytułów mistrza Polski, trzynaście wicemistrzostw, pięć Pucharów Polski – te liczby same w sobie mówią wiele, ale jeszcze więcej opowiada historia tego, jak ranking Wisły Kraków zmieniał się na przestrzeni lat. Od międzywojennej dominacji, przez powojenne triumfy, aż po erę Tele-Foniki, która przyniosła osiem mistrzostw w ciągu zaledwie dwunastu lat. Dziś Biała Gwiazda walczy o powrót na szczyt z I ligi, ale jej historyczny dorobek wciąż stawia ją w czołówce najbardziej utytułowanych polskich klubów.
Międzywojenna potęga – pierwsze lata świetności
Gdy w grudniu 1926 roku dwanaście klubów zdecydowało o powstaniu Polskiej Ligi Piłki Nożnej, nikt nie spodziewał się, że to właśnie krakowski zespół zdominuje pierwsze sezony. Historyczny pierwszy sezon ligowej piłki zakończył się triumfem Wisły i pierwszym w historii klubu tytułem Mistrza Polski w 1927 roku, a rok później przyszło drugie z rzędu mistrzostwo. W obu przypadkach królem strzelców został legendarny Henryk Reyman, którego 37 bramek w sezonie stworzyło rekord nie pobity do dnia dzisiejszego.
W 1930 roku Wisła po raz czwarty z rzędu stanęła na podium mistrzostw Polski, zostając wicemistrzem i przegrywając minimalnie jednym punktem z lokalnym rywalem Cracovią. Lata 30. przyniosły jeszcze trzy wicemistrzostwa (1931, 1936) oraz cztery trzecie miejsca (1929, 1933, 1934, 1938), co ugruntowało pozycję Wisły jako jednego z potęg przedwojennej piłki.
Najwyższe w dotychczasowej historii Wisły ligowe zwycięstwo: 15:0 z TKS Toruń w 1927 roku
Warto wspomnieć też o zwycięstwie w jedynej w międzywojennej Polsce edycji krajowego pucharu w 1926 roku. Ten sukces, choć dziś może wydawać się mniej spektakularny, był pierwszym wielkim trofeum Białej Gwiazdy i zapowiedzią nadchodzących lat dominacji.
Powojenna odbudowa i kolejne triumfy
Po zakończeniu II wojny światowej Wisła szybko wróciła do walki o najwyższe cele. W latach 1949 i 1950 Wiślacy znów sięgnęli po tytuł najlepszej drużyny w kraju. Szczególnie interesująca jest historia sezonu 1951, kiedy to Wisła zajęła pierwsze miejsce w lidze, jednak PZPN podjął decyzję, że tytuł mistrza Polski wyjątkowo przyznany będzie zdobywcy Pucharu Polski, którym został Ruch Chorzów, a Wisła otrzymała jedynie tytuł Mistrza Ligi.
Lata 50. i 60. to okres stabilności, choć bez wielkich trofeów. Kolejny sukces pierwsza drużyna Wisły odniosła w 1967 roku wygrywając rozgrywki pucharu Polski. Ten triumf otworzył drzwi do europejskich rozgrywek – Biała Gwiazda zadebiutowała w Pucharze Zdobywców Pucharów.
Złoty rok 1978 i europejskie przygody
Rok 1978 zapisał się w historii klubu jako jeden z najważniejszych. Pod wodzą Oresta Lenczyka Wisła zdobyła tytuł mistrza Polski, a w jej barwach grał między innymi Andrzej Iwan. To mistrzostwo było przepustką do Pucharu Europy, gdzie Wisła dotarła aż do ćwierćfinału, wyprzedzając takie marki jak Club Brugge i Zbrojovka Brno, a zaporą nie do przejścia okazało się szwedzkie Malmoe FF.
Ten sukces europejski pozostaje jednym z największych osiągnięć klubu w rozgrywkach międzynarodowych. Pozycja Wisły w rankingu europejskim była wtedy najwyższa w historii klubu, a ćwierćfinał Pucharu Europy do dziś przypomina, że krakowski zespół potrafił rywalizować z najlepszymi na kontynencie.
Trudne lata 80. i 90. – spadki z ekstraklasy
Lata 80. nie były pasmem sukcesów w wykonaniu Wiślaków, którzy w 1985 roku trafili szczebel niżej i pozostali tam na cztery sezony. To był cios dla klubu o tak bogatej historii. Ranking Wisły Kraków w tamtym okresie dramatycznie spadł – z czołówki polskiej piłki do walki o utrzymanie w drugiej lidze.
Ponowne pojawienie się w krajowej elicie nie spowodowało powrotu do czołówki drużyn w kraju i w 1994 roku Biała Gwiazda znów doznała goryczy spadku do niższej ligi. Wywalczony dwa lata później awans i przejęcie akcji klubu w 1997 roku przez Bogusława Cupiała rozpoczęło nowy etap w historii krakowskiego klubu.
Era Tele-Foniki – dominacja w XXI wieku
Rok 1997 to przełom. Klub kupili właściciele Tele-Foniki: Bogusław Cupiał wraz ze wspólnikami, a z czasem Cupiał został jedynym właścicielem klubu, który pod jego rządami osiem razy zdobywał mistrzostwo Polski. To był najbardziej złoty okres w historii Wisły.
| Rok | Tytuł | Trener |
|---|---|---|
| 1999 | Mistrz Polski | Franciszek Smuda |
| 2001 | Mistrz Polski + Puchar Ligi + Superpuchar | Adam Nawałka |
| 2003 | Mistrz Polski + Puchar Polski | Henryk Kasperczak |
| 2004 | Mistrz Polski | Henryk Kasperczak |
| 2005 | Mistrz Polski | Henryk Kasperczak |
| 2008 | Mistrz Polski | Maciej Skorża |
| 2009 | Mistrz Polski | Maciej Skorża |
| 2011 | Mistrz Polski | Robert Maaskant |
W 2001 roku Wisła zdobyła potrójną koronę – siódme mistrzostwo kraju, pierwszy w historii Superpuchar (zwycięstwo z Polonią Warszawa 4:3) i Puchar Ligi (w finale 3:0 i 1:2 z Zagłębiem Lubin). To był szczyt możliwości – żaden inny polski klub nie osiągnął wtedy takiego wyczynu w jednym sezonie.
Sukcesy europejskie ery Cupiała
Lata 1999-2011 to nie tylko krajowa dominacja. Wisła z sukcesami rywalizowała w Europie, gdzie eliminowała takie drużyny jak Real Saragossa, Schalke 04 Gelsenkirchen czy AC Parma. Najbardziej pamiętne pozostaje zwycięstwo w rewanżowym meczu I rundy Pucharu UEFA z Realem Saragossa 28 września 2000 roku, gdy po porażce 1:4 w Hiszpanii Wisła w drugiej połowie strzeliła 4 gole doprowadzając do dogrywki, a następnie wygrała w rzutach karnych.
W sezonie 2002/2003 Biała Gwiazda doszła do 1/8 Pucharu UEFA, wyeliminowując m.in. FC Parmę i Schalke 04, by ostatecznie odpaść przeciwko Lazio Rzym. To był największy sukces europejski w erze nowoczesnej piłki.
Wisła pokonała FC Barcelonę w pamiętnym starciu przy Reymonta 1:0
Pozycja w historycznych rankingach
Wisła w rankingach historycznych zajmuje pozycję odpowiadającą jej bogatemu dorobkowi. Wisła Kraków zajmuje zaszczytne 2. miejsce w tabeli wszech czasów Ekstraklasy pod względem liczby zdobytych punktów, ustępując jedynie Legii Warszawa. To potwierdzenie, że mimo obecnych problemów, klub przez dekady był jednym z filarów polskiej piłki.
W swoich dziejach Wisła wywalczyła trzynaście tytułów mistrza Polski, trzynaście tytułów wicemistrza Polski, pięć Pucharów Polski, jeden Puchar Ligi Polskiej oraz jeden Superpuchar Polski. Te liczby stawiają Białą Gwiazdę w absolutnej czołówce polskiego futbolu.
Rekordy klubowe
Wśród rekordów Wisły warto wymienić kilka szczególnie imponujących:
- Najwięcej punktów w sezonie: 77 (2007/08)
- Najwyższa frekwencja: 45 000 widzów w pierwszej rundzie Pucharu UEFA na meczu z Celtic Glasgow
- Kazimierz Kmiecik – 153 bramki dla Wisły w latach 1968-1982, najlepszy strzelec w historii klubu
- Tomasz Frankowski – 115 goli w barwach Wisły, czwarte miejsce wśród najlepszych strzelców w historii Ekstraklasy
Upadek po erze Cupiała
Cupiał z biegiem lat inwestował coraz mniej w klub, a w 2016 roku sprzedał go Jakubowi Meresińskiemu. To był początek trudnego okresu. W 2018 po kontrowersjach związanych z ujawnieniem powiązań władz klubu oraz w związku z fatalną sytuacją finansową rozpoczęto poszukiwanie inwestora, a 19 grudnia TS Wisła poinformowała o warunkowym sprzedaniu sekcji piłkarskiej luksembursko-brytyjskiemu konsorcjum funduszy inwestycyjnych.
Problemy finansowe i organizacyjne doprowadziły do katastrofy sportowej. Od sezonu 2022/2023 Wisła występuje w I lidze. Dla klubu, który jeszcze dekadę wcześniej regularnie sięgał po mistrzostwo Polski, to był dramatyczny spadek. Ranking Wisły Kraków w polskiej piłce gwałtownie się obniżył.
Puchar Polski 2024 – nadzieja w trudnych czasach
Mimo gry w I lidze, Wisła pokazała, że wciąż potrafi walczyć o trofea. Piłkarze Wisły Kraków po raz piąty w historii zdobyli Puchar Polski w 2024 roku, wcześniej Biała Gwiazda zdobyła to trofeum w latach 1926, 1967, 2002 i 2003. Drużyna ze stolicy Małopolski wygrała z Pogonią Szczecin 2:1 w dogrywce meczu finałowego na PGE Narodowym.
Ten sukces miał dodatkowe znaczenie. Zdobycie Pucharu Polski w 2024 roku, mimo gry w drugiej lidze, pozwoliło klubowi na reprezentowanie Polski w eliminacjach do europejskich pucharów, co nie tylko prestiż dla klubu, ale także realny wkład w ranking UEFA dla kraju – zdobycie dla Polski 2.500 punktów w sezonie 2024/25.
Aktualna pozycja i walka o powrót
Zajęcie 4. miejsca w sezonie regularnym Betclic 1. Ligi to wynik, który pozwala marzyć o szybkim powrocie do Ekstraklasy, a 62 punkty zdobyte w tej lidze to solidna przepustka do baraży. Wisła znajduje się w trakcie odbudowy, a każdy mecz w barażach może przybliżyć klub do powrotu na najwyższy poziom rozgrywkowy.
Pozycja Wisły Kraków w rankingu I ligi pokazuje, że klub ma potencjał do awansu. Jednak droga do odzyskania dawnej świetności będzie długa i wymagająca.
Reprezentanci Polski w barwach Wisły
Przez lata w barwach Wisły występowało wielu reprezentantów Polski. Najwięcej meczów w drużynie narodowej rozegrał pomocnik Jakub Błaszczykowski, który w koszulce z białym orłem na piersi wystąpił aż 108 razy, zdobywając 21 bramek.
Podczas mundialu w RFN w 1974 roku w legendarnej drużynie Kazimierza Górskiego było aż pięciu wiślaków: Adam Musiał, Antoni Szymanowski, Zdzisław Kapka, Kazimierz Kmiecik i Marek Kusto, a Polska odniosła historyczny sukces, zajmując trzecie miejsce na świecie. To pokazuje, jak wielki wpływ Wisła miała na rozwój polskiej piłki.
Porównanie z innymi polskimi gigantami
W kontekście rankingów Wisły Kraków warto porównać jej dorobek z innymi wielkimi polskimi klubami:
| Klub | Mistrzostwa Polski | Puchary Polski | Pozycja w tabeli wszech czasów |
|---|---|---|---|
| Legia Warszawa | 15 | 20 | 1. miejsce |
| Wisła Kraków | 13 | 5 | 2. miejsce |
| Górnik Zabrze | 14 | 6 | 3. miejsce |
| Ruch Chorzów | 14 | 3 | 4. miejsce |
Wisła plasuje się w ścisłej czołówce, choć obecnie dystans do Legii się zwiększa. Warszawski klub systematycznie powiększa swoją przewagę, podczas gdy Wisła walczy o powrót do ekstraklasy.
Perspektywy na przyszłość
Historia Wisły Kraków to opowieść o wzlotach i upadkach. Od międzywojennej dominacji, przez sukcesy lat 50., złoty rok 1978, aż po erę Tele-Foniki, która przyniosła osiem mistrzostw w dwanaście lat. Następnie przyszedł dramatyczny spadek – problemy finansowe, spadek do I ligi, walka o przetrwanie.
Jednak Puchar Polski w 2024 roku pokazał, że Wisła wciąż ma w sobie duszę zwycięzcy. Klub odbudowuje się powoli, ale systematycznie. Ranking Wisły Kraków w polskiej piłce może jeszcze wrócić do dawnej świetności, choć wymaga to czasu, stabilizacji finansowej i mądrego zarządzania.
Wisła należy do ścisłego grona najbardziej utytułowanych klubów polskiego futbolu
Kibice Białej Gwiazdy pamiętają lata świetności i wierzą, że klub ponownie zajmie należne mu miejsce w czołówce polskiej piłki. Historia pokazuje, że Wisła potrafi się podnosić po upadkach – zrobiła to po spadkach w latach 80. i 90., może zrobić to ponownie.
Podsumowanie – lata świetności w liczbach
Gdy analizujemy rankingi Wisły Kraków przez pryzmat historii, widzimy wyraźnie trzy główne okresy dominacji:
- Lata 1927-1936 – dwa mistrzostwa, pięć wicemistrzostw i cztery trzecie miejsca w ciągu dziesięciu lat
- Lata 1949-1951 – trzy tytuły (w tym Mistrz Ligi) w ciągu trzech sezonów
- Lata 1999-2011 – osiem mistrzostw, dwa Puchary Polski, jeden Superpuchar i Puchar Ligi
Łącznie daje to 13 tytułów Mistrza Polski (1927, 1928, 1949, 1950, 1978, 1999, 2001, 2003, 2004, 2005, 2008, 2009, 2011) oraz 13 wicemistrzostw (1923, 1930, 1931, 1936, 1947, 1948, 1966, 1981, 2000, 2002, 2006, 2010). To dorobek, który stawia Wisłę Kraków w absolutnej czołówce polskiego futbolu, niezależnie od obecnych trudności.
Pozycja Wisły w rankingach może obecnie nie odzwierciedlać jej historycznej wielkości, ale fundamenty są solidne. Klub ma bogatą historię, oddanych kibiców i infrastrukturę, która pozwala marzyć o powrocie na szczyt. Droga będzie trudna, ale historia Białej Gwiazdy pokazuje, że ten klub potrafi się odradzać i walczyć o najwyższe cele.